مؤسسه خیریه امدادگران عاشورا در برنامه پنج ساله سوم موضوع «آموزش و پیشگیری از سرطان» را در دستور کار خود قرار داده است.
سبک زندگی بر سلامت جسمانی و روحی ما تأثیر بسیاری دارد. رژیم غذایی مناسب، پرهیز از دخانیات، فعالیت جسمانی مناسب، دوری از محیطهای آلوده و… روشها و راهکارهای ساده برای جلوگیری از ابتلا به سرطان به شمار میآیند. مؤسسه خیریه امدادگران عاشورا با ۱۸ سال سابقه خدمت به بیماران سرطانی و صعبالعلاج با هدف فراهم کردن زمینههای مناسب درمانی، بهداشتی و آموزشی در برنامه پنج ساله سوم بحث «آموزش و پیشگیری از سرطان» را در دستور کار خود قرار داده است. برای آشنایی بیشتر با طرح مذکور، با دکتر علیاصغر یعقوبی مسئول طرح گفتوگو کردهایم که در ادامه میخوانید.
پیشگیری بهتر از درمان است
دکتر علیاصغر یعقوبی با اشاره به جمله معروف «پیشگیری بهتر از درمان است»، گفت: «مؤسسه خیریه امدادگران عاشورا فقط وظیفه درمان بیماران سرطانی را به عهده ندارد؛ بلکه بحث پیشگیری مهمتر از درمان است؛ زیرا با پیشگیری از سرطان میتوان هم هزینهها را کم کرد و هم سطح سلامت را ارتقا بخشید؛ از این رو بخشی از مسئولیت مؤسسه امدادگران عاشورا پیشگیری و آموزش است.»
مسئول طرح ادامه داد: «مؤسسه در بحث درمان بیماران بیشتر بر پیشگیری و ارتقای سلامت تأکید دارد؛ در همین راستا در برنامه پنج ساله سوم برای پیشگیری از سرطان برنامه آموزشهای حضوری و مجازی داریم.»
وی تغذیه سالم را در بحث پیشگیری از سرطان مؤثر دانست و افزود: «مردم ایران تغذیه و رژیم غذایی مناسبی ندارند. یک رژیم غذایی نامناسب سبب بروز سرطان میشود؛ برای نمونه مصرف بیش از حد گوشت قرمز، احتمال ابتلا به سرطان روده بزرگ را بیشتر میکند؛ ولی رژیم غذایی سبزیجات از سرطان روده پیشگیری میکند. همچنین در زمینه پیشگیری از سرطان و انواع بیماریها بحث «معنویت درمانی» مطرح است که دنیایی بحث در آن نهفته است.»
معاون اسبق مددکاری در بحث پیشگیری، آموزش نحوه برخورد با محیطهای کاری، اجتماعی و روانی (محیطهایی که انسان در معرض خطر ابتلا به سرطان قرار دارد) را مطرح کرد و گفت: «تقریباً بسیاری از سرطانها قابل پیشگیری است. برای نمونه کسانی که در محیطهای آلوده، مانند کارخانجات و پالایشگاهها کار میکنند، خطر ابتلا به سرطان در آنها زیاد است. البته وزارت بهداشت و درمان در این زمینه کار کرده، اما محیط آلوده در بروز سرطان مؤثر است. در حقیقت، میتوان گفت عوامل محیطی، تغذیه و کم تحرکی از عوامل بروز سرطان است. بنابراین در این طرح آموزشهای خوبی درباره برخورد با عوامل سرطانزا داریم؛ برای نمونه، کشیدن سیگار، مصرف مواد اعتیادآور مانند تریاک و قلیان تا ۴۰ درصد خطر ابتلا به سرطانهای ریوی را افزایش میدهد. بنابراین با آموزش به شخص سیگاری مبنی بر کم کردن تعداد سیگارهایی که در طول روز میکشد، تا ۳۷ درصد خطر ابتلا به سرطان ریه کاهش مییابد. گفتنی است، انسانها راه پیشگیری از بیماری را سختتر میپذیرند؛ اما ما در این زمینه وظایفی داریم که باید به صورت علمی به آن ورود کنیم تا به نتایج بهتری برسیم.
وی مؤسسه خیریه امدادگران عاشورا را تنها متولی امر پیشگیری و آموزش ندانست و گفت: «وزارت بهداشت و درمان پزشکی از متولیان این طرح است و این طرح در بسیاری از مراکز دیگر درمانی اجرا میشود. در حقیقت مؤسسه خیریه امدادگران عاشورا جزء کوچکی از مجموعه درمان بیماران سرطانی را به عهده دارد. باید همه دست به دست هم دهیم تا با اقدامات آسان و هزینههای کمتر، نتایج بهتری به دست آوریم.»
مسئول طرح به اسکرین کردن و پیشگیری از طریق آزمایش اشاره کرد و اظهار داشت: ««اسکرین کردن» یکی از مباحث متداول پیشگیری و آموزش در جهان است. در ایران و سراسر جهان اولین سرطان شایع «سرطان سینه» است؛ از این رو کسی که به آن مبتلا میشود، خطر ابتلا در بین اعضای دیگر خانوادهاش، مانند خواهر و مادر بیشتر میشود؛ بنابراین با آزمایشهای کمهزینه و سادهتر میتوان خطر ابتلا به این بیماری را در افراد دیگر خانواده بررسی کرد. همچنین با یک ماموگرافی ساده میتوان تشخیص داد که به نوعی زمینه مبتلا شدن به سرطان سینه را دارد یا خیر ! به این ترتیب میتوان سرطان را با انجام آزمایشهای ساده یا اسکرین کردن افراد با خطرپذیری بالا شناسایی و درمان را زودتر شروع کرد. گفتنی است، در مراحل اولیه شناسایی سرطان هزینههای درمان پایینتر است و شخص راحتتر به زندگی عادی خودش بر میگردد.»
دکتر یعقوبی در ادامه گفت: «سرطان شایع در مردان هم سرطان دستگاه گوارش است که با یک رژیم غذایی مناسب یا یک آزمایش بسیار ساده، میتوانیم پی ببریم که شرایط ایجاد سرطان وجود دارد یا خیر؟ در سال جاری سه سرطان گوارش، رحم و سینه در دستور کار قرار دارد.»
مسئول طرح «پیشگیری و درمان سرطان» از مراحل اولیه طرح به صورت پیشنویس سخن گفت و افزود: «در اساسنامه مؤسسه پوشش بیماران مبتلا به سرطان بیبضاعت در دستور کار است. بنابراین برای شکلگیری طرح، پیشنهاد دادیم از بین مددجویان بیبضاعت مؤسسه و نیز افرادی که سطح زندگی و تغذیه پایینی دارند، برای انجام آزمایشهای پیشگیری یا شناسایی افراد پر ریسک بهره ببریم. این طرح در مجموعه تهران و برخی از استانها عملیاتی میشود و در آینده برنامههای دیگری در این زمینه اجرا خواهد شد.
